Po raz pierwszy opisano kaszaloty zderzające się głowami

1 kwietnia 2026, 08:03

Historia opowiadana przez marynarzy o kaszalocie, który – uderzając głową – zatopił statek wielorybniczy, zainspirowała Hermana Melville'a do napisania „Moby Dicka". Teraz naukowcy po raz pierwszy udokumentowali i opisali kaszaloty zderzające się celowo głowami.



Sfilmowano proces myślowy polującej larwy danio pręgowanego

1 lutego 2013, 13:56

Japońscy naukowcy sfilmowali proces myślowy larwy danio pręgowanego (Danio rerio), która śledziła potencjalny łup - pantofelka.


Staruszka

Dlaczego kobiety częściej chorują na alzheimera i co ma do tego macierz zewnątrzkomórkowa?

27 maja 2026, 07:30

Blisko dwie trzecie chorych na Alzheimera to kobiety, ale naukowcy wciąż nie rozumieją do końca, dlaczego to właśnie one są bardziej narażone. Od lat uważano, że utrata estrogenu po menopauzie pozbawia mózg naturalnej ochrony przed neurodegeneracją. Nowe badanie przeprowadzone na Northwestern University dostarcza przekonujących dowodów na słuszność tej hipotezy, ale jednocześnie wskazuje zaskakujące miejsce, w którym rozgrywa się kluczowy proces.


Biologiczne podstawy unikania związków z partnerkami przyjaciół

23 marca 2013, 08:00

Dorośli mężczyźni wydają się biologicznie zaprogramowani, by unikać związków z żonami/partnerkami bliskich przyjaciół. Jak odkrył zespół prof. Marka Flinna z University of Missouri, gdy panowie kontaktowali się z takimi kobietami, spadał ich poziom testosteronu.


Blisko niechlubnego rekordu

1 maja 2013, 05:32

W przyszłym miesiącu instrumenty pomiarowe umieszczone na wulkanie Mauna Loa zarejestrują zjawisko, które nie miało miejsca przez ostatnich kilka milionów lat. Dzienna koncentracja dwutlenku węgla w powietrzu przekroczy granicę 400 ppm (części na milion)


Sztabki ołowiu

Już myśliwi-zbieracze zanieczyszczali środowisko ołowiem

12 czerwca 2013, 12:25

Ludzie już przed 8000 lat zanieczyszczali środowisko naturalne ołowiem. Naukowcy z University of Pittsburgh znaleźli najstarsze znane źródło antropogenicznego zanieczyszczenia tym metalem


Karmienie piersią chroni przed alzheimerem

7 sierpnia 2013, 13:32

Karmienie piersią obniża ryzyko choroby Alzheimera. Naukowcy z Uniwersytetu w Cambridge uważają, że wyjaśnieniem tego zjawiska może być biologiczny wpływ karmienia, np. przywrócenie wrażliwości na insulinę, która znacząco obniża się w czasie ciąży. To istotne, bo przez wzgląd na insulinooporność mózgów osób z tą postacią demencji alzheimeryzm bywa nawet nazywany cukrzycą typu 3.


Góry mieszają w oceanach

19 września 2013, 12:03

Procesy zachodzące w oceanach należą do najważniejszych zjawisk wpływających na klimat planety. A jednym z najistotniejszych procesów jest sposób mieszania się wód oceanicznych. Jeszcze do niedawna naukowcy nie wiedzieli, jak przebiega to mieszanie się


Najstarszy gość z Marsa

21 listopada 2013, 10:12

Profesor Munir Humayun z Florida State University jest przekonany, że zidentyfikował najstarszy znany meteoryt marsjański. Skała oznaczona jako NWA 7533 została w przeszłości znaleziona na Saharze przez jednego z Beduinów. Teraz po szczegółowych badaniach Humayun doszedł do wniosku, że liczy sobie ona 4,4 miliarda lat.


Reakcja łańcuchowa rozczłonkowała lodowiec

17 stycznia 2014, 11:52

Symulacje komputerowe pozwoliły na wyjaśnienie zagadki błyskawicznego rozpadnięcia się dużego antarktycznego lodowca szelfowego. Uzyskane wyniki wskazują, że również inne lodowce mogą być podatne na dramatyczne zmiany. Mowa tutaj o lodowcu Larsen B. Struktura o powierzchni 3000 kilometrów kwadratowych była stabilna przez tysiące lat i nagle w 2002 roku w ciągu kilku dni rozpadła się na wiele tysięcy gór lodowych


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk